Zincir ve Halat Yağlamak

Zincir kuruysa aracın gücü yolda kalır. Halat paslıysa bir gün kopar. İkisi de basit bakımla uzun ömürlü olur. Zincir halat yağlama işi 20 dakika sürer, alet listesi kısadır ve tamamen kendi başınıza yapabileceğiniz bir bakımdır.

Aşağıda motosiklet zinciri (O-ring, X-ring ya da düz zincir) ve araçtaki çelik halatlar — el freni teli, kaput/bagaj açma teli, debriyaj teli, vinç veya çekme halatı — için ayrı ayrı yöntem var.

Neye İhtiyacınız Var

• Zincir yağı (sprey ya da damlatmalı). Motosiklette mutlaka O-ring uyumlu yazan tip.
• Zincir temizleyici sprey veya gazyağı. Benzin, tiner, fren temizleyici kullanmayın.
• Yumuşak naylon fırça (üç taraflı zincir fırçası idealdir).
• Temiz bez, eldiven, altına serecek karton.
• Halatlar için ince uçlu yağdanlık ya da penetran yağ (silikon bazlı değil).
• Motosiklette arka tekerleği döndürebilmek için sehpa veya yardımcı biri.

Zincir Yağlama — Adım Adım

1. Zinciri ısıtın. 5-10 dakikalık kısa bir tur atın. Ilık zincir yağı içine daha iyi çeker. Ama sıcak egzozdan uzak durun.
2. Aracı sabitleyin. Sehpaya alın, vitesi boşa koyun. Tekerlek serbestçe dönmeli. Sehpa yoksa aracı ileri geri iterek parça parça çalışın.
3. Kiri sökün. Temizleyiciyi zincirin iç yüzüne püskürtün, 1-2 dakika beklesin. Sonra fırçayla zincirin dört yüzünü de fırçalayın: iki yan plaka, alt ve üst. Tekerleği yavaşça çevirerek tüm halkayı dolaşın.
4. Kurulayın. Bezle silin, sonra 5-10 dakika bekleyin. Islak zincire yağ atmak, çamuru içeride kilitlemek demektir.
5. Boşluğu kontrol edin. Zincirin ortasından yukarı aşağı oynatın. Çoğu motosiklette 25-35 mm serbest hareket normaldir; kesin değeri kullanım kılavuzunuz söyler. Çok gevşekse yağlamadan önce gerginliği ayarlayın.
6. Yağı doğru yere verin. Yağ, zincirin iç kısmına, yan plakaların birleştiği noktaya gitmeli. Yani makaraların üstüne değil, yanlarına. Amaç pimlerin ve O-ring'lerin arasına girmesi.
7. Yavaş ve tam tur. Tekerleği elinizle döndürürken spreyi kesintisiz tutun. En az iki tam tur atın. Bir tur sağ yandan, bir tur sol yandan.
8. Fazlasını alın. 15-20 dakika beklesin, yağ akıp yerine oturur. Sonra dışarıda kalan fazlalığı bezle silin. Fazla yağ = savrulma + toz mıknatısı.
9. İlk sürüşü yumuşak yapın. Yağladıktan hemen sonra tam gaz kalkış yapmayın; yağ merkezkaç kuvvetiyle savrulur.

Ne Sıklıkla?

Halat ve Tel Yağlama

Çelik halatlar zincirden farklı davranır. İçlerinde tel demetleri kayar; nem girerse pas içten başlar ve göz bunu görmez.

1. Halatı gerginlikten kurtarın. El freni telinde freni indirin, debriyaj telinde ayarı gevşetin. Gevşek halatın telleri arasına yağ girer.
2. Yüzeyi silin. Kuru bezle tozu, çamuru alın. Ağır paslıysa ince tel fırçayla nazikçe.
3. Kılıf ağzından besleyin. Halat plastik kılıf içindeyse yağı kılıfın üst ucundan damlatın. Yerçekimi aşağı taşır. Tel ucunu ileri geri çekerek yağı içeri pompalayın.
4. Kelepçe ve makaralara bakın. Halatın döndüğü makara sıkışıyorsa yağ oraya da girmeli. Sıkışan makara halatı yıpratır.
5. Kırık tel arayın. Bezle halat boyunca elinizi gezdirin. Bez takılıyorsa kopmuş tel var demektir. Yağlama bunu düzeltmez; halat değişecek.
6. Ayarı geri alın. Debriyaj ve fren telinde eski boşluğu geri verin, sonra fonksiyonu test edin.

Vinç ve çekme halatlarında ince makine yağı iyi sonuç verir. Gres kalın kalır, yüzeyde kabuk yapar ve içeri işlemez.

Sık Yapılan Hatalar

• Fren temizleyiciyle zincir temizlemek. O-ring'leri sertleştirir, kauçuk çatlar. Zincir kısa sürede gıcırdar.
• Yüksek basınçlı yıkayıcıyı zincire tutmak. Su, contanın arkasına girer, içteki gresi söker.
• Soğuk ve kirli zincire yağ atmak. Yağ kirin üstünde kalır, zımpara macunu gibi çalışır.
• Yağı makaraların üstüne püskürtmek. Orası dışarı; yağ pimlere ulaşmaz, sadece jantı ve arka çamurluğu kirletir.
• Fazla yağ = daha iyi sanmak. Fazlalık lastiğe savrulur. Arka lastiğe yağ gitmesi ciddi bir güvenlik sorunu.
• Zincir dişlisini görmezden gelmek. Dişler kanca gibi eğrilmişse yeni zincir de hemen bozulur. Zincir ve dişli takım halinde değişir.
• Gres tabancasıyla halat sıvamak. Dışı parlar, içi paslanır.
• Kopmuş teli olan halatı yağlayıp kullanmaya devam etmek. F